“HAYÂLİ CİHAN DEĞER”

Prof. Dr. Mehmet Demirci

Başlık, Özcan Ergiydiren Beyefendi’nin hâtıralarını yazdığı kitabın adıdır. Özcan Ergiydiren, 1935 Manisa doğumlu bir mîmar. İyi yetişmiş bir sanat ve gönül adamı. Dîvan, halk ve tekke şiirimizi bilen, estetik zevki olan, tasavvuf kültürüne meraklı, sanatkâr ruhlu, Türkçe’yi iyi yazan bir insan. Kitabın alt başlığı şöyle: “Sâmiha Ayverdi ile Hâtıralar“.

Özcan Ergiydiren, Sâmiha Ayverdi Hanımefendi’nin yakınında bulunmuş, onun mânevî rehberliği ile gönül dünyâsını şekillendirmeye çalışmış birisi. Sâmiha Ayverdi (1905-1993) kimdir dersek: Kısaca, yirminci yüzyılın ikinci yarısında, eserleri ve çeşitli faâliyetleri ile, kadîm kültür ve medeniyetimizi, ahlâkımızı bugünkü nesle anlatma ve tanıtma gayretinde bulunan bir Hak dostudur. Bütün bunları, tasavvuf imbiğinden geçirerek vermiştir.

Onun eserlerinde tasavvuf düşüncesi, teorik kalıplar tarzında kalmamıştır, hayâtın içindedir; âdetâ elle tutulur, gözle görülür biçimde canlı örnekler şeklindedir. Bunları sâdece yazmakla kalmamış, yakın çevresinde bulunan küçük sayılacak bir gruba, kendi yaşayışıyla bilfiil göstermiş ve telkin etmiştir. İşte Özcan Ergiydiren, onun terbiye halkasına dâhil olan şanslı kimselerdendir.

Hal böyle olunca “Hayâli Cihan Değer“de bir yandan Özcan Ergiydiren’in modern çağlardaki seyr ü sülûkünü tâkip ederken, öte yandan pek çok kültürel malzeme buluruz. Divan, halk ve tekke şiirimizden en nâdîde parçalar ve beyitler, okuyucuyu farklı dünyâlara alıp götürür. Yazar dikkatli ve gözlemci bir idrak adamıdır. Eserde son asır Türkiye’sinin kültürel, dînî ve siyâsî manzarasına âit önemli tesbitlere yer verir.

Bu yazının asıl konusuna geçmeden, beni can evimden vuran bir tasvirden söz edeyim. Nedir o? Yunanlıların kaçıp giderken Manisa’yı yakmaları ve yangın sonrası şehrin hâl-i pür melâli. Yazar, o kadar tabiî ve canlı anlatımlar yapmış ki, kendinizi 1922 sonları Manisa’sında bulursunuz. Acılar, kederler, yoksulluk diz boyu. Yirminci asrın ikinci çeyreğinde de aynı sıkıntıların devam ettiği görülür. Ama, bu arada başka bir güzelliği fark edersiniz: İnsanımızın îmânı, tevekkülü, dayanma gücü, hâdiseleri teslîmiyet ve soğukkanlılıkla karşılaması.

Yazar çocukluk günlerini şöyle özetler:

“Çocukluğum acılara ve yokluğa rağmen çok güzel geçti; neyimiz yoktu ki? Kuyumuz vardı, yaz boyunca buz gibi soğuk suyunu içerdik. Kuyu ba​şında kocaman çınarımız vardı, gölgesinde oturup dama oynar, dallarına salıncak kurardık. Çeşit çeşit meyve ağaçlarımız, upuzun servimiz, yedive​ren asmamız ve pembe gülümüz vardı. Kuşlarımız vardı; kumrularımız, serçelerimiz, kırlangıçlarımız, bir çift leyleğimiz ve hiç görmediğimiz bir baykuşumuz vardı. Türbesinde yatarken bizi şefkat ve merhametle kucaklayan evliyâmız Aynî Ali Sultânımız vardı. (…) Fal bakan, dilenen, davul zurna çalan çingenelerimiz, yaz-kış ince bir entariden başka bir şey giymeyen, eli çolak ayağı topal deli Zehra’mız, siğilleri iyileş​tiren fakat para alma​yan fakir bir kamburumuz, masallar anla​tan Necibe Ninemiz vardı. (…) Lâstik sapanımız, kemik saplı çakım, içi çaput dolu bez topumuz, rengârenk kâğıtlardan yapılmış uçurtmalarımız, bilyelerimiz, nar ağacından çelik çomağımız vardı. (…) Çocukluğumuz, her şeye rağmen çok güzeldi. Başıboş ve âvâreydik. Şimdi yetmişime geldim, çocukluğumu özlüyorum. (s. 58-59)

*

388 sayfalık kitabın her bölümü zevkle okunmağa değer. Ama bu yazıyı kaleme almamın asıl sebebi, Özcan Ergiydiren’in Mevlevîlik târihine katkı sağlayacak hâtıralarıdır.

1925’te tekkelerin kapatılmasından sonra, her türlü tarîkat faâliyeti kesin olarak yasaklandı. Hiçbir şekilde Mevlevî Âyîni de yapılmadı. Bugünkü semâ töreni gösterilerinin, uzun bir aradan sonra nasıl başladığını bu kitabın sayfaları arasında bulabiliriz. Özcan Ergiydiren, usûlüne göre semâ çıkarmış bir semâzendir. Bunun hikâyesini bir sonraki yazıya bırakarak, tekkelerin kapanmasından sonra Türkiye’de tam tekmil bir Mevlevî Mukābelesi‘nin hangi şartlar altında ve nasıl yapıldığını Özcan Ergiydiren’den takip edelim:

1925’TEN SONRAKİ İLK MEVLEVÎ ÂYÎNİ

“Ahmet Bîcan Kasaboğlu, Yenikapı Mevlevîhânesi son şeyhi Nâsır Abdülbâki Efendi’nin dervişi imiş. Şeyh Efendi’nin iki oğlundan küçüğü olan Rüsûhi Baykara, o zamanlar sekiz yaşında olan ve babasının adını taşıyan tek çocuğunun -kısaca Baki- semâ öğrenmesini istemiş. Ahmet Bîcan hocası olmuş ve dersini 1956 baharında tamamlamış. Lâkin mevlevî geleneği îcâbı müptedî mukābelesi’nin yapılması gerekiyormuş. Ama bunun için eski mevlevihâneler gibi geniş bir salona ihtiyaç varmış.

Ayverdi’ler (Sâmiha, Ekrem Hakkı, İlhan Ayverdi) o yaz İstinye’de Pâkize Hanım yalısında mââile kirâcı olarak kalıyorlardı. Kızı Nâdîde Hanım da eşi ve beş yaşındaki oğlu Sinan’la aynı yalının bir bölümündeydi.

(…) Bina iki katı ahşap bir yapı olup lebideryadır. Salonu tam deniz üstünde, yüksek tavan​lı, Boğaz cephesine boydan boya pencerelerle açılmış, çok geniş -60 metre kare kadar- duvarları ve tavanı oldukça sâde kalem işiyle süslenmiş. Bu salon​dan Boğaz bir nehir gibi akan koyu mâvi-yeşil suları, yemyeşil karşı sâhilleriyle cennet gibi görünüyordu.

Mübtedî Mukabelesi için hayli zaman münâsip bir yer aranmış ise de bulunamamış. Nihayet Neyzen Halil Can Beyin tavsiyesi ve delâletiyle İstinye’de, Ayverdiler’in kirâladıkları yalıda yapılması Ekrem Hakkı Bey’den ricâ edilmiş. O da her zamanki babayânî hâliyle “Hay hay efendim ricâ ne demek, buyursunlar. Bizim için nîmet olur” deyince geniş bir bah​çe içinde bulunan binâdan dışarıya ses gitmeyeceğinden ve ev sâhipleri îtiraz etmeyip memnun olacaklarını ifâde ettiklerinden gönül rahatlığıyla emniyet içinde olunacağına, herhangi bir endîşeye mahal olmadığına hükm olunmuş ve günü tâyin edilerek dâvetlilere haber verilmiş.

Her ne kadar 1953’den beri Konya’da, yarım da olsa, Mevlevî âyini yapılmış ise de bu merâsimi yapmak, ancak içişleri Bakanlığı’nın izniyle mümkündü. Nitekim sonraki yıllarda Ankara ve İstanbul’da yapılması is​tendiğinde Bakanlıktan izin almak gerekmişti. Başka bir yerde, hattâ Kon​ya’da başka bir zaman ve mahalde böyle bir şey yapmak suç sayılıyordu. Bu sebeple eski tarîkat âyinlerinin pek çoğu, hele mevlevî âyini; naathan, hafız, âyinhan, neyzen v.b. sanatkârlardan müteşekkil bir mutrıp hey’eti ve semâzenlerle, yâni asgarî yirmi kişiyle icrâ edildiğinden unutulup gitmiş, yeni nesil bir mevlevî âyinini hiç görmemişti.

O gün öğleden sonra misâfirler hemen hepsi aynı saatte geldiler. Ayverdi’ler, salonun istiâbını dikkate alarak ancak 30 kişi kadar misâfir ça​ğırmış, bunun için de müptedî semâzenin babasından nezâketen izin iste​mişti. Her iki grup birbirini yeterince tanımadığından ayak üstü bir tanış​ma faslı oldu. (…)

Salon çok geniş ve tam deniz üstündeydi; bir duvarı boydan boya kap​layan yüksek pencereler, geniş bir nehir gibi akıp giden mâvi Boğaz’a ve karşı sâhildeki yemyeşil tepelere bakıyordu. Yemek masası çıkarılmış, halılar kaldırılmış, sandalye ve koltuklar kenarlara dizilmişti. Erkekler, elle​rindeki küçük valiz ve çantalarla iç odalardan birine alınmış, kıyâfet değiştirirlerken hanımlar ve misâfir beyler salonda, çepeçevre kimi oturmuş kimisi ayakta konuşuyorlardı. Salonun ortası boş bırakılmış, diğer kısımlar tamâmen dolmuş, bâzıları kapının önüne durmuştu.

Sırtında siyah hırkası, başında sikkesiyle bir mevlevî ellerinin üzerinde bir post ile girip karşı duvara kadar yürüdü, diz çöküp sessizce duâ ederek postu serdi. Böylece âyin-i şerîf başladı. Amma ben bu âyîni anlatmayacağım. . Hazır bulunanların büyük bir kısmı gibi ben de böyle bir âyîni ilk defa görüyordum. Öylesine büyük bir güzellik içinde öyle büyük bir duygu sağanağı altında kaldım ki sanki bulutların üstünde uhrevî bir âlemde, âdetâ sarhoş olup kendimi unuttum.

Ancak, küçük bir vak’a herkesi daldığı âlemden uyandırdı; Semâzenler tennûrelerini giyip mutrıp heyetiyle beraber başlarında sikkeleri, omuzlarında hırkalarıyla hole çıktıklarında ayağına mest giymeyen Ahmed Bîcan’a “Aman beyefendi ayağınıza kıymık batmasın” denince “Yok efendim, böyle bir şey olmaz” demişti.

Semâ başlayıp tennûreler açıldığı esnada Ahmet Bîcan Bey birden du​rup ayağını kaldırdı, tabanına oldukça büyük bir kıymık batmıştı. Sekerek dışarı çıktı. Kendisiyle alâkadar oldular, kıymık çıkarıldı ve tentürdiyot sürüldü. Mestlerini giyerek tekrar salona döndü ve semâ’a devam etti.

Postta oturan Şeyh efendi son derece akıcı bir uslûbla farsça beyitlerle süslü konuşmasında neler söylemişti, hiç hatırlayamadım. Hayli zaman sonra, orada bulunanlardan bâzılarına o gün kimler vardı diye sorduğum​da, onların da mest ü hayran olup fevkalâde bir rüyadan başka bir şey ha​tırlamadıklarını gördüm. (…)

Mevlevi topluluğundan bâzılarını sonraki aylar ve yıllarda tekrar tekrar gördüm, tanıdım. İsimlerini kaydediyorum:

Mithat Bahârî: Bahariye Mevlevihânesi son şeyhi.

Gavsi Baykara: Semâzenbaşı. Yenikapı Mevlevihânesi son şeyhi Nasır Abdülbâki Efendi’nin büyük oğlu. Neyzen, bestekâr .

Rüsûhi Baykara: Semâzen. Gavsi Baykara’nm kardeşi ve müptedî semâzen, Nasır Abdülbâkî’nin (kısaca Baki) babası.

N. Abdülbâkî Baykara: Müptedî semâzen. Rüsûhi Baykara’nm oğlu, sekiz yaşında.

Selman Tüzün: Semâzen. Şeyh Hüseyin Fahreddin Efendi’nin torunu.

Ahmet Bîcan Kasapoğlu: Semâzen. Müptedî semâzenin hocası (Semâ Dedesi)

Bâhir Şereftuğ (Semâzen. Emekli deniz albayı), Sâdeddin Heper (Kudümzenbaşı, âyinhan, bestakâr), Hopçuzâde Şâkir Efendi (Kudümzen, âyin-han), Osman Dede (Halîlezen, Son Mevlevi dedelerinden). Halil Can (Neyzenbaşı, mûsikişinas), Niyazi Sayın (Neyzen. Ney’in büyük üstâdı), Ulvi Erguner (Neyzen, Neyzen Süleyman Erguner’in oğlu), Câhid Gözkan (Rebâbî, tanbûrî, mûsikişinas), Hulûsi Gökmenli, (Naathan, âyinhan, gazelhan)

Misafirlerden hatırladığım kimseler:

Rüsûhi Baykara’nm, Selman Tüzün’ün, Ulvi Erguner’in, Halil Can’ın eşleri; Bahir Şereftuğ’un kızı Gülser Hanım, Ahmet Bîcan’ın annesi ve Şeyh Hüseyin Fahreddin Efendi’nin kızı Destînâ Hanım.

Aşr-ı şerifi Kâzım Büyükaksoy okumuştu. Naati okuyan kimdi, semâzenlerden ve mutrıpdan başka kimler vardı, hatırlamıyorum. Okunan bestenin Dede Efendi’nin Sabâ âyini olduğunu, Halil Can Bey Sâmiha Ha​nımefendiyle sohbetinde “Sabâ makamı dokunaklıdır, insan hayallere dalar, göklere yükselir” sözleriyle ifâde etmişti.

Bu âyinde bulunan ve hâlen hayatta olanlara o günün (tam) târihini sordum, hiç kimse hatırlayamadı. Müptedî semâzen Baki Baykara’yı telefonla arayıp buldum, kendisini kırk senedir görmemiştim. Hâlen Marmara Üniversitesi’nde matematik hocasıymış. “Âyin hangi târihte yapılmıştı?” diye sordum. “Hatırlamıyorum, fakat orada bulunan tanımadığım bir hanım bana bezden yapılmış bir semâzen hediye etmişti. Altındaki karton tablada o günün târihi vardı. Ama nerede olduğunu bilemiyorum, bir bakayım belki bulurum” dedi. Birkaç gün sonra tekrar konuştuk, bebeği maalesef bulamadığını söyledi. (Yazar daha sonra Âyîn’in1956 yılı yazında yapıldığını söyler, bk. s. 169)

Bu, belki de, 1925’den sonra, bütün âdâb ve erkânıyle icra edilen ilk Mevlevi âyini idi.” (Hayâli Cihan Değer, s. 116-119)

 

““HAYÂLİ CİHAN DEĞER”” için 126 yanıt

  1. This is my first time i visit here. I found so many helpful stuff in your website especially its discussion. From the tons of responses on your posts, I guess I am not the only one having all the enjoyment here! keep up the excellent work

  2. Good day! This is my first comment here so I just wanted to give a quick shout out and say I really enjoy reading through your articles. Can you recommend any other blogs/websites/forums that cover the same subjects? Thanks a lot!

  3. With internet full of dupe articles it is nice to find original content like yours thank you so very much.

  4. HBet – Cổng giải trí trực tuyến hàng đầu, quy tụ hàng ngàn trò chơi cá cược thể thao, casino, slot game và bắn cá đổi thưởng. Giao diện mượt mà, bảo mật tuyệt …

  5. I don’t know if it’s just me or if everybody else experiencing issues with your site. It appears as though some of the written text on your content are running off the screen. Can someone else please provide feedback and let me know if this is happening to them as well? This could be a problem with my web browser because I’ve had this happen before. Appreciate it

  6. Nice blog. Could someone with little experience do it, and add updates without messing it up? Good information on here, very informative.

  7. Can I just say what a relief to seek out someone who actually knows what theyre speaking about on the internet. You positively know find out how to bring a problem to mild and make it important. Extra individuals have to read this and perceive this side of the story. I cant believe youre not more in style because you positively have the gift.

  8. I cannot thank you more than enough for the blogposts on your website. I know you set a lot of time and energy into these and truly hope you know how deeply I appreciate it. I hope I’ll do a similar thing person sooner or later.

  9. Greetings! This is my first visit to your blog! We are a collection of volunteers and starting a new initiative in a community in the same niche. Your blog provided us beneficial information. You have done a wonderful job!

  10. If you are looking to post free classifieds in India online, we highly recommend Xpdea Classifieds. Xpdea is India’s leading free online ads posting site.

  11. If you are looking to post free classifieds in India online, we highly recommend Xpdea Classifieds. Xpdea is India’s leading free online ads posting site.

  12. I like to spend my free time by scanning various internet resources. Today I came across your website and I found it has some of the most practical and helpful information I’ve seen.

  13. Γεια χαρά σε όλους! Εδώ είμαστε πάλι, η ομάδα των ειδικών, για να βουτήξουμε σε ένα θέμα που καίει πολλούς παίκτες στην Ελλάδα: ποιές ξένες στοιχηματικές εταιρίες δέχονται τους παίκτες από την χώρα μας ελεύθερα, χωρίς VPN και γρήγορες πληρωμές; Έχουμε περάσει ώρες ατελείωτες δοκιμάζοντας διάφορες πλατφόρμες τζόγου, διαβάζοντας ψιλά γράμματα και μιλώντας με ομάδα υποστήριξης, για να σας δώσουμε την ξεκάθαρη εικόνα για το τι παίζει σε αυτές τις πλατφόρμες πραγματικά.

  14. My coder is trying to convince me to move to .net from PHP. I have always disliked the idea because of the expenses. But he’s tryiong none the less. I’ve been using WordPress on numerous websites for about a year and am nervous about switching to another platform. I have heard great things about blogengine.net. Is there a way I can import all my wordpress posts into it? Any help would be really appreciated!

  15. Thank you, I have just been searching for information about this topic for ages and yours is the greatest I’ve discovered till now. But, what about the conclusion? Are you sure about the source?

  16. Hiya, I am really glad I have found this information. Nowadays bloggers publish only about gossip and net stuff and this is actually frustrating.

  17. Ten ranking prezentuje wyłącznie sprawdzone i legalne kasyna online Polska 2025, które oferują bezpieczną grę, ekskluzywne bonusy i uczciwe warunki. Znajdziesz tu szczegółowe analizy, aby świadomie wybrać najlepszą platformę dla siebie. Poniżej znajdziesz pełne opisy operatorów z naszego rankingu. Wstaw własne grafiki — obrazy wczytują się leniwie i zachowują naturalne proporcje (bez kadrowania).

  18. whoah this weblog is wonderful i like reading your articles. Keep up the good paintings! You already know, many people are looking around for this information, you can help them greatly.

  19. I think that may be an interesting element, it made me assume a bit. Thanks for sparking my considering cap. On occasion I get so much in a rut that I simply really feel like a record.

  20. The post is absolutely fantastic! Lots of great info and inspiration, both of which we all need! Also like to admire the time and effort you put into your website and detailed info you offer! I will bookmark your website!

  21. I concur with your conclusions and will eagerly look forward to your future updates. The usefulness and significance is overwhelming and has been invaluable to me!

  22. I just couldn’t leave your website before suggesting that I really enjoyed the usual information an individual supply on your visitors? Is gonna be back often in order to investigate cross-check new posts

  23. It’s the best time to make some plans for the future and it is time to be happy. I’ve read this post and if I could I wish to suggest you some interesting things or tips. Maybe you can write next articles referring to this article. I wish to read even more things about it!

  24. I have been surfing online more than three hours today, yet I never found anything that grabbed my interest as much as this piece.

  25. Thank you, I have just been searching for information about this topic for ages and yours is the greatest I’ve discovered till now. But, what about the conclusion? Are you sure about the source?

  26. Spot on with this write-up, I truly believe this website requirements a lot much more consideration. I’ll probably be once more to read much much more, thanks for that info.

  27. I thought it was going to be some boring old post, but I’m glad I visited. I will post a link to this site on my blog. I am sure my visitors will find that very useful.

  28. I was suggested this website by my cousin. I am not sure whether this post is written by him as no one else know such detailed about my difficulty. You are wonderful! Thanks!

  29. I think it is a nice point of view. I most often meet people who rather say what they suppose others want to hear. Good and well written! I will come back to your site for sure!

  30. Abnormal this put up is totaly unrelated to what I was searching google for, but it surely used to be listed at the first page. I suppose your doing one thing proper if Google likes you adequate to place you at the first page of a non similar search.

  31. I was referred to this web site by my cousin. I’m not sure who has written this post, but you’ve really identified my problem. You’re wonderful! Thanks!

  32. It is perfect time to make some plans for the future and it is time to be happy. I’ve read this post and if I could I want to suggest you some interesting things or suggestions. Perhaps you can write next articles referring to this article. I wish to read more things about it!

  33. I thought it was going to be some boring old post, but I’m glad I visited. I will post a link to this site on my blog. I am sure my visitors will find that very useful.

  34. Your idea is outstanding; the issue is something that not enough persons are speaking intelligently about. I’m very happy that I stumbled throughout this in my seek for one thing regarding this.

  35. Amazing! Your site has quite a few comment posts. How did you get all of these bloggers to look at your site I’m envious! I’m still studying all about posting articles on the net. I’m going to view pages on your website to get a better understanding how to attract more people. Thank you!

  36. Hi my family member! I want to say that this article is amazing, great written and include approximately all important infos. I’d like to see more posts like this .

  37. This is valuable stuff.In my opinion, if all website owners and bloggers developed their content they way you have, the internet will be a lot more useful than ever before.

  38. It’s continually awesome when you can not only be informed, but also entertained! I’m sure you had fun writing this article. Regards, Clotilde.

  39. Woah this is just an insane amount of information, must of taken ages to compile so thanx so much for just sharing it with all of us. If your ever in any need of related information, just check out my own site!

  40. Your thing regarding creating will be practically nothing in short supply of awesome. This informative article is incredibly useful and contains offered myself a better solution to be able to my own issues. Which can be the specific purpose MY PARTNER AND I has been doing a search online. I am advocating this informative article with a good friend. I know they are going to get the write-up since beneficial as i would. Yet again many thanks.

  41. Good site! I truly love how it is easy on my eyes it is. I am wondering how I might be notified when a new post has been made. I’ve subscribed to your RSS which may do the trick? Have a great day!

  42. Good day! This is my first comment here so I just wanted to give a quick shout out and say I really enjoy reading through your articles. Can you recommend any other blogs/websites/forums that cover the same subjects? Thanks a lot!

  43. If you don’t mind, where do you host your weblog? I am looking for a very good web host and your webpage seams to be extremely fast and up most the time…

  44. I cannot thank you more than enough for the blogposts on your website. I know you set a lot of time and energy into these and truly hope you know how deeply I appreciate it. I hope I’ll do a similar thing person sooner or later.

  45. I favored your idea there, I tell you blogs are so helpful sometimes like looking into people’s private life’s and work.At times this world has too much information to grasp. Every new comment wonderful in its own right.

  46. Hi, do have a e-newsletter? In the event you don’t definately should get on that piece…this web site is pure gold!

  47. Howdy! I simply wish to give a huge thumbs up for the great information you have here on this post. I will be coming again to your weblog for extra soon.

  48. However, it is virtually all done with tongues rooted solidly in cheeks, and everyone has absolutely nothing but absolutely love for his or her friendly neighborhood scapegoat. The truth is, he is not just a pushover. He is basically that special variety of person strong enough to take all of that good natured ribbing for exactly what it is.

  49. I was suggested this website by my cousin. I am not sure whether this post is written by him as no one else know such detailed about my difficulty. You are wonderful! Thanks!

  50. I think this is among the so much vital info for me. And i’m happy reading your article. But wanna remark on few common issues, The site style is wonderful, the articles is really excellent : D. Just right job, cheers

  51. Spot on with this write-up, I actually assume this website needs far more consideration. I will in all probability be once more to learn rather more, thanks for that info.

  52. Thanks , I’ve recently been searching for info about this topic for ages and yours is the best I have discovered so far. But, what concerning the bottom line? Are you certain concerning the source?

  53. Howdy I wanted to write a new remark on this page for you to be able to tell you just how much i actually Enjoyed reading this read. I have to run off to work but want to leave ya a simple comment. I saved you So will be returning following work in order to go through more of yer quality posts. Keep up the good work.

  54. of course like your web-site however you have to check the spelling on several of your posts. Many of them are rife with spelling problems and I find it very troublesome to tell the reality then again I will surely come back again.

  55. Pretty impressive article. I just stumbled upon your site and wanted to say that I have really enjoyed reading your opinions. Any way I’ll be coming back and I hope you post again soon.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir